March 4, 2026
Phnom Penh, Cambodia.

The Bona Notes

Blog

The Oxford/AstraZeneca vaccine will be tested in a new trial after questions over its data

It’s hoping to assuage concerns over the way it collected and presented its data so far. By MIT Technology Review The news: The Oxford

Read More
Khmer

ការពារឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិករបស់អ្នកដើម្បីទប់ទល់នឹងឧក្រិដ្ឋជនបច្ចេកវិទ្យា

ការ​ភ្ជាប់​ខ្លួន​ទៅ​កាន់​បណ្ដាញ​អ៊ីនធឺណេត ​គឺ​ជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​ជីវិត​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​នា​សម័យ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​។ ចាប់​ពី​ពេល​ដែល​យើង​ក្រោក​ពី​ដំណេក​ យើង​ចាប់​ផ្ដើម​ភ្ជាប់​ទំនាក់ទំនង​ ចែក​រំលែក​ និង​ ទទួល​បាន​នូវ​សេវាកម្ម​ផ្សេងៗ​ពី​បណ្ដាញ​ អ៊ីនធឺណេត​ ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ជីវិត​របស់​យើង​គ្រប់​គ្នា​កាន់​តែ​មាន​ភាព​ងាយស្រួល​។ តាម​រយៈ​ការ​ធានា​បាន​នូវ​សុខ​សុវត្ថិភាព​នៃ​ឧបករណ៍​ប្រើប្រាស់​ផ្ទាល់​ខ្លួន​នោះ​ អ្នក​អាច​នឹង​រក្សា​បាន​នូវ​បទ​ពិសោធន៍​វិជ្ជមាន​លើ​បណ្ដាញ​ខាង​លើ​ និង​ទទួល​បាន​នូវ​ភាព​រីករាយ​ផង​ដែរ​។​ ខាង​ក្រោម​នេះ​ជា​គន្លឹះ​ងាយៗ​ ​អាច​ជួយ​អ្នក​ដើម្បី​ការពារ​ឧបករណ៍​​ប្រើប្រាស់​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ ដែល​រួមមាន​ដូចជា​៖​ទូរស័ព្ទ​ កុំព្យូទ័រ​ និង​ ឧបករណ៍​​អេឡិចត្រូនិក​ផ្សេងៗ​ រួម​នឹង​ព័ត៌មាន​សំខាន់​បំផុត​របស់​លោក​អ្នក​ឱ្យ​ចៀស​ផុត​ពី​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​ឧក្រិដ្ឋ​ជន​បច្ចេកវិទ្យា អ៊ីម៉ែល​ និង​ អត្ថបទ​៖​ ត្រង់​ចំណុច​នេះ​

Read More
Blog

North Korean hackers steal billions in cryptocurrency. How do they turn it into real cash?

For Pyongyang’s hackers, the heist is the easy part. Actually getting their hands on the money is a different story. By MIT Technology

Read More
Khmer

សៀវភៅ​ “How to Avoid a Climate Disaster”​ របស់មហាសេដ្ឋីបច្ចេកវិទ្យា

​ក្នុង​សៀវភៅ​ដែល​ទទួល​បាន​ការ​អនុញ្ញាត​បន្ទាន់នេះ​​ ​លោក​ ប៊ីល​ ហ្គេត​​ បាន​ដាក់​ចេញ​នូវ​ផែន​ការ​ដ៏​ទូលំ​ទូលាយ​ និង​ ជាក់​ស្តែង​ដែល​អាច​​ដំណើរ​ការ​បាន​ ពី​របៀប​ដែល​ពិភពលោក​យើង​អាច​ឈាន​ទៅ​រក​ការ​បំភាយ​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​ក្នុង​កម្រិត​សូន្យ​ ដើម្បី​ចៀស​ផុត​ពី​គ្រោះមហន្តរាយ​នៃការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​នៅលើផែនដី។​ មហា​សេដ្ឋី​បច្ចេកវិទ្យា​រូប​នេះ​ បាន​ចំណាយ​ពេល​មួយ​ទសវត្សរ៍​ដើម្បី​ស៊ើប​អង្កេត​នូវ​មូលហេតុ​ និង​ ផល​ប៉ះ​ពាល់​នៃ​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​។​ ដោយ​មាន​ជំនួយ​ពី​អ្នក​ជំនាញ​ផ្នែករូបវិទ្យា​ គីមីវិទ្យា​ ជីវវិទ្យា​ វិស្វកម្ម​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ​ និង​ ហិរញ្ញវត្ថុ​ផង​នោះ​ គាត់​បាន​ផ្តោត​ទៅ​លើការ​បញ្ឈប់​ការ​រំកិល​ទៅ​មុខ​នៃ​ផែនដី​ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​គ្រោះ​មហន្តរាយ​បរិស្ថាន​។​ នៅ​ក្នុង​សៀវភៅ​នេះ​ គាត់​មិន​ត្រឹម​តែ​ពន្យល់​អំពី​មូលហេតុ​ ដែល​យើង​ត្រូវ​ធ្វើ​ការ​ដើម្បី​ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ការ​បំភាយ​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​ឱ្យ​នៅ​កម្រិត​សូន្យតែ​មួយ​មុខ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ​

Read More
Khmer

សៀវភៅ​ “A Promised Land”​ លក់បានចំនួន ៨៩០,០០០​ក្បាលត្រឹមតែ២៤ម៉ោងដំបូង

សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​របស់​លោក​បារ៉ាក់​ អូបាម៉ា​ ដែល​មាន​កម្រាស់​ ៧៦៨​ទំព័រ​ត្រូវ​បាន​ចេញ​ផ្សាយ​ត្រឹម​តែ​២​សប្ដាហ៍ប៉ុណ្ណោះ បន្ទាប់​ពី​ការ​បោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី​ឆ្នាំ​២០២០​នេះ​ ដោយ​បាន​សរសេរ​រៀប​រាប់អំពី​ពេល​វេលា​របស់​អតីត​ប្រធានាធិបតី​នៅ​សេតវិមាន​ និង​ កិច្ចការ​ចម្បង​ៗ​ជាច្រើន​ទៀត​ កាល​នៅ​ក្នុង​ដំណែង​ជា​ប្រធានាធិបតី។ អតីត​ប្រធានាធិបតី​សហរដ្ឋអាមេរិក​ លោក​ បារ៉ាក់ ​អូបាម៉ា​ ទើប​តែ​បាន​បោះពុម្ព​ផ្សាយ​នូវសៀវភៅកំណត់ហេតុ​​របស់​ខ្លួន​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៧ ខែវិច្ឆិកា កន្លង​ទៅថ្មីៗ​នេះ។​ វា​បាន​ក្លាយ​ជា​សៀវភៅកំណត់​ហេតុ​ប្រធានាធិបតី​ ដែល​លក់​ដាច់​​ជាង​គេ​បើ​ធៀប​នឹងសៀវភៅបែបនេះ នា​ពេល​កន្លង​មក​។ តើ​បើ​ប្រៀប​ធៀប​នឹង​សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​ និង​ សៀវភៅ​ដទៃ​ទៀត​វាខុសប្លែកគ្នាយ៉ាង​ដូចម្តេច​ដែរ​? ​

Read More
Khmer

យើងត្រូវការថ្នាំបង្ការលើសពីមួយ ដើម្បីតទល់នឹងជំងឺកូវីដ-១៩

គ្រប់​ថ្នាំ​បង្ការ​ជំងឺកូវីដ–១៩​​ទាំង​អស់​សុទ្ធ​តែ​ផលិត​ឡើង​តាម​របៀប​ផ្សេងៗ​គ្នា​ ហើយ​ក៏​គ្មាន​ក្រុមហ៊ុន​ណា​មួយ​ល្អ​ឥត​ខ្ចោះ​សម្រាប់​ប្រើលើមនុស្ស​គ្រប់​គ្នា​នោះ​ឡើយ​។​ ប៉ុន្តែ​វា​នឹង​ប្រើ​ជាជម្រើស​ដើម្បី​ជួយ​​ដល់​យើង​ទាំង​អស់​គ្នា​ផង​ដែរ​។   ការ​រីក​រាល​ដាល​នៃជំងឺកូវីដ–១៩​ ទូទាំង​ពិភព​លោក​នៅ​តែបន្ដ​កើនឡើង​ជា​រៀងរាល់ថ្ងៃ​ ខណៈ​ពេល​ដែល​វិធានការ​នានា​របស់​បណ្ដាលប្រទេស​ក្នុង​ពិភពលោក​ត្រូវ​បានរឹតបន្ដឹង​ជា​បន្ដបន្ទាប់​ផងដែរ​។ គិត​ត្រឹម​ថ្ងៃពុធ​ ទី១៨​ ខែវិច្ឆកា​ ឆ្នាំ២០២០​ នេះ​ ចំនួន​នៃអ្នកឆ្លង​ ជាសះស្បើយ​ និង​ស្លាប់​ មាន​ការ​កើនឡើង​ជាលំដាប់​ ដែល​ទិន្នន័យ​សង្ខេប​មាន​ដូច​ខាងក្រោមនេះ​ ៖​ ចំនួនអ្នកឆ្លងសរុប៖         ៥៥,៩៤០,១៣០ នាក់ ​​​ ចំនួនអ្នកជាសះស្បើយ៖ 

Read More
Khmer

គោរមងារមន្ដ្រីខេត្ត ស្រុក និង តំបន់ក្នុងរជ្ជកាលហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិមុនីវង្ស

គោរមងារមន្ដ្រីខេត្ត ស្រុក និង តំបន់ក្នុងរជ្ជកាលហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិមុនីវង្ស (១៩២៧–១៩៤១) នា​សម័យ​ដើម​មន្ដ្រី​គ្រប់​ថ្នាក់​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា​ តែង​តែ​ត្រូវ​បាន​មហាក្សត្រ​ប្រទាន​គោរម​ងារ​ឲ្យ​ទៅ​តាម​តួនាទី​ និង​ ឋានៈ​របស់​បុគ្គល​ម្នាក់ៗ​។​ ខាង​ក្រោម​នេះ​ជា​គោរម​ងារ​នៃ​មន្ដ្រី​ដែល​មាន​ដូច​ត​ទៅ​៖​ ដែនដីខេត្តកណ្ដាល ចៅហ្វាយខេត្តកណ្ដាល៖​ ឧកញ្ញ៉ា​រាជា​មេត្រី​សិរី​មជ្ឈឹម​គ្រាស​សេដ្ឋា​វរា​រក្ស​សិទ្ធិស័ក្ដិ​ឧត្តម​ក្រម​ពាហុ ភូឈួយខេត្តទី១៖ ជំនិតមេត្រី ភូឈួយខេត្តទី២៖​ ពិភ័តមេត្រី បាឡាត់ខេត្ត៖ គិរិរដ្ឋា ដែនដីស្រុកភ្នំពេញ ចៅហ្វាយស្រុក៖ បំរុងរាជា

Read More
Khmer

ពាក្យសម្បថរបស់មន្ត្រី​រាជការ​ក្នុង​រាជ្យ​ព្រះ​បាទ​សូរ្យ​វរ្ម័ន​ទី ១

ពាក្យ​សម្បថ របស់ មន្ត្រី​រាជការ​ក្នុង​រាជ្យ​ព្រះ​បាទ​សូរ្យ​វរ្ម័ន​ទី ១ Le serment des fonctionnaires de SURYAVARMAN 1er 933 çaka (XI° siècle) គេ​បាន​រក​ឃើញ​អត្ថបទ​នៃ​ពាក្យ​សម្បថ របស់​តម្រួត​ភាគ (ស្រុក) ថ្នាក់ ឯក – ទោ –

Read More
Khmer

ស្វែងយល់ពីពាក្យខ្មែរ៖ «រយៈ»​ និង «រយះ»

សប្ដាហ៍នេះ​ខ្ញុំ​លើក​យក​ពាក្យ​ចំនួន​ពីរ​ទៀត​  ​ ដែល​ភាគច្រើន​យើង​សង្កេត​ឃើញ​ថា​ខ្មែរ​នាំ​គ្នា​ប្រើប្រាស់​ខុស​ឆ្គង​ទាំង​មិនដឹង​ខ្លួន​ តាមទូរទស្សន៍​ កាសែត​ ជាដើម​ ។ ខ្ញុំលើកយក​ពាក្យ​នេះ​ មក​បង្ហាញ​ដល់អ្នក​ទាំងអស់គ្នា​ដើម្បី​បានជា​គតិ​ និង​ ជា​ប្រយោជន៍​ក្នង​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ពាក្យ​ពេចន៍​ឲ្យ​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ​ និង​ សម្រាប់​ជា​ការ​ពិចារណា​ ទាំង​អស់​គ្នា​ក្នុង​ ភាសា​ជាតិ​យើង​។​ ខាង​ក្រោម​នេះ​ជា​អត្ថន័យ​នៃ​ពាក្យ​ទាំង​ពីរនេះ​ ៖ រយៈ ( ន. )  ( សំ. ) សង្កាត់, ថ្នាក់, ភាគ, កម្រិត : ​​ រយៈ​កាល, រយៈ​ផ្លូវ, រយៈ​វេលា, រយៈ​ពាក្យ (រយ “សន្ទុះ, ល្បឿន, ដំណើរ​រួស​រាន់, ឆាប់,

Read More
Khmer

គម្ពីរ​ស្លឹករឹត

គម្ពីរ​ស្លឹករឹត គម្ពីរ​នេះ កើត​មាន​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា អស់​កាល​យូរ​លង់​ហើយ ។ តាំង​ពី​មាន​ព្រះ​ពុទ្ធសាសនា ផ្សាយ​ចូល​មក​ដល់​ប្រទេស​កម្ពុជា​កាល​ណា គេ​ឃើញ​មាន​គម្ពីរ​ស្លឹករឹត តាំង​ពី​ពេល​នោះ​មក ។ ក្នុង​សម័យ​ដើម ព្រះ​ពុទ្ធ​វចនៈ ទាំង​ព្រះ​វិន័យ ព្រះ​អភិធម្ម ទាំង​បាលី សម្រាយ​ក្ដី ក្បួន​ហោរាស្ត្រ តម្រា សម្រាប់​ទស្សន៍ទាយ​ក្ដី ច្បាប់​ផ្សេង ៗ សម្រាប់​គ្រប់គ្រង​ប្រទេស មាន​ច្បាប់

Read More